Geld & relatie

Eén van jullie regelt de beleggingen. Wat als die persoon wegvalt?

Vaak weet één partner alles van de beleggingen. Zo zorg je dat de ander erbij kan.

10 nov 20267 min

Toen Nvidia-topman Jensen Huang begin november een affaire moest toegeven, schrok de beurs niet alleen van het verhaal zelf. Analisten wezen op iets anders. Huang richtte het bedrijf in 1993 op en leidt het sindsdien, en er staat geen duidelijke opvolger klaar. Alles hangt aan één man. Dat heet sleutelfiguurrisico: het risico dat een organisatie wankelt als één persoon wegvalt.

Het klinkt als iets voor beursgenoteerde bedrijven. Maar kijk eens naar jullie eigen huishouden. Wie weet bij welke broker jullie beleggingen staan? Wie kent de inlog, de strategie, de reden waarom er ooit gekocht is? In veel relaties is het antwoord op al die vragen dezelfde persoon. De ander weet vooral dat “het goed zit”.

Dit artikel gaat over dat sleutelfiguur thuis: waarom het wringt en wat er praktisch gebeurt als die persoon er plotseling niet is. En over wat jullie samen kunnen regelen, zonder dat iemand een beleggingsexpert hoeft te worden.

Het sleutelfiguur in jullie huishouden

Taken verdelen is logisch. Eén van jullie vindt beleggen leuk, leest erover en kijkt vaker in de app. De ander heeft er minder mee en is blij dat het geregeld is. Zo gaat het bij ons ook: de belegger kijkt dagelijks, de spaarder hooguit eens per maand.

Daar is niets mis mee, zolang het bij een taakverdeling blijft. Het wordt pas een probleem als de taakverdeling ook een kennisverdeling wordt. Als maar één van jullie weet wat er is, waar het staat en hoe je erbij komt.

Dan geldt thuis precies wat bij Nvidia geldt. Zolang de sleutelfiguur er is, loopt alles prima. Valt die persoon weg, door overlijden, ziekte of een ongeluk, dan krijgt de ander niet alleen een enorme emotionele klap. Die staat ook financieel in het donker, en moet uitzoeken wat er allemaal is, waar het staat en wie je moet bellen. Precies op het moment dat daar het minst ruimte voor is.

Vertrouwen is niet hetzelfde als weten

Het Nvidia-bestuur liet weten vertrouwen te hebben in Huang, en liet tegelijk een onafhankelijk onderzoek doen. Die twee gaan prima samen, en dat geldt ook voor koppels.

Je kunt je partner volledig vertrouwen en het toch willen weten. Sterker nog: vertrouwen is juist een goede reden om het samen te weten. Het gaat niet om controle, maar om zorg. Om de vraag: als mij iets overkomt, kun jij dan verder?

Je hoeft daarvoor niet allebei fan van beleggen te worden. De grote lijnen kennen is genoeg.

Wat er praktisch gebeurt als het misgaat

Veel koppels denken: als er iets gebeurt, regelt de ander het wel. Zo simpel is het in de praktijk niet.

Bij overlijden

Zodra een bank of broker hoort dat een rekeninghouder is overleden, worden rekeningen die alleen op naam van die persoon staan in de regel geblokkeerd. Dat geldt ook voor een beleggingsrekening. Pas met een verklaring van erfrecht of een ander stuk van de notaris kan er weer over beschikt worden.

Bij een gezamenlijke rekening op twee namen houdt de overlevende partner meestal wel toegang. Toch vraagt de bank ook dan vaak om stukken als de rekening op één naam moet worden gezet.

Wonen jullie samen zonder huwelijk of geregistreerd partnerschap? Dan zijn jullie zonder testament geen erfgenaam van elkaar, ook niet van de beleggingen. Dat is een onderwerp op zich, maar wel een om samen te checken.

Bij ziekte of een ongeluk

Minder bekend, maar minstens zo belangrijk: als je partner door ziekte of een ongeluk zelf geen beslissingen meer kan nemen, mag jij niet automatisch alle bankzaken van de ander regelen. Dat geldt ook als jullie getrouwd zijn. Een gezamenlijke rekening kun je meestal blijven gebruiken. Een rekening of beleggingsrekening op naam van je partner niet.

Is er niets vastgelegd, dan moet de kantonrechter een bewindvoerder of curator aanstellen. Dat kost tijd, en het is niet gegarandeerd dat de rechter de partner aanwijst. Met een levenstestament leg je zelf vast wie dan voor je mag handelen. Voor financiële zaken accepteren banken daarbij doorgaans alleen een volmacht die bij de notaris is opgesteld.

Waarom wachtwoorden delen geen oplossing is

De reflex is vaak: dan geef ik je mijn inloggegevens. Maar banken verbieden in hun veiligheidsregels dat je je codes met anderen deelt, ook met je partner. En het lost het echte probleem niet op. Een inlog geeft je geen recht om namens de ander te handelen, en na een overlijden wordt de rekening alsnog geblokkeerd. Wat de ander nodig heeft is niet jouw wachtwoord, maar het overzicht en de juiste papieren.

De tien-minuten-check voor vanavond

Begin klein. Pak vanavond tien minuten en loop samen deze vragen door:

  • Waar staat ons beleggingsgeld? Bij welke broker of bank, en in welke app?
  • Wat zit erin? ETF’s, losse aandelen of allebei? En wat zijn de drie grootste bedrijven waarin we beleggen?
  • Op wiens naam staat het? Op één naam of op twee?
  • Kan de ander erbij als het moet? Niet via een gedeeld wachtwoord, maar: weet de ander wie hij of zij moet bellen en welke papieren er nodig zijn?
  • Wat hebben we afgesproken als het een keer flink daalt? Weten we dat allebei, of zit het alleen in één hoofd?

Kan een van jullie een vraag niet beantwoorden, dan weten jullie meteen waar het werk zit.

Wat jullie daarna regelen

De check is een begin. Wat erna komt, hoeft niet in één avond.

Een waar-alles-staat-overzicht. Eén document met alle rekeningen, brokers, verzekeringen en pensioenen, en waar de belangrijke papieren liggen. Zonder wachtwoorden en codes. Bewaar het op een plek die jullie allebei kennen.

Jullie juridische basis checken. Hebben jullie een testament, een samenlevingscontract of een levenstestament? Wat is er nodig in jullie situatie? Dat verschilt per koppel, en een notaris kan het uitleggen.

Bij de broker vragen wat er kan. Sommige aanbieders bieden een rekening op twee namen of een machtiging, andere niet. Weten wat jullie opties zijn, is al winst.

Een vast moment per jaar. Loop één keer per jaar samen door de portefeuille en het overzicht. Dan blijft de kennis bij jullie allebei, ook als er dingen veranderen.

Rationeel, emotioneel en praktisch

Rationeel is dit een van de makkelijkste risico’s om te verkleinen. Het kost geen geld, alleen een paar avonden.

Emotioneel is het vaak lastiger. Praten over wat er gebeurt als een van jullie er niet meer is, voelt zwaar. En de partner die alles regelt, kan het voelen als wantrouwen. Benoem daarom waar het om gaat: niet om controle, maar om elkaar niet in het donker te laten staan.

Praktisch helpt het om het klein te houden. Je hoeft niet alles te weten. Wel waar het staat, hoe je erbij komt en wie je belt.

Twee mensen die de grote lijnen kennen

Bij Nvidia is de vraag wat er gebeurt als één persoon wegvalt, een vraag voor bestuurders en analisten. Bij jullie is het een vraag die je vanavond op de bank kunt beantwoorden.

Jullie hoeven niet allebei beleggingsexpert te worden, en jullie taakverdeling hoeft niet te veranderen. Maar als maar één van jullie weet waar het geld staat, hangt jullie financiële toekomst aan één persoon. Hoe jullie dat oplossen, hangt af van jullie situatie, jullie relatievorm en wat jullie al geregeld hebben. Begin bij het gesprek, en zoek voor de juridische kant hulp waar dat nodig is.

Disclaimer: De informatie op deze website is puur informatief en educatief bedoeld. Wij zijn geen financieel adviseurs en de content van Honey, Let's Talk Money mag niet worden opgevat als persoonlijk financieel advies. Beleggen brengt risico's met zich mee, je kunt je inleg verliezen. Doe altijd je eigen onderzoek en raadpleeg een onafhankelijk financieel adviseur bij twijfel. Onze rekentools zijn zorgvuldig gemaakt, maar geven altijd een indicatie. Je kunt er geen rechten aan ontlenen.

Nieuwsbrief

Samen grip op jullie geld

Elke week een praktische tip voor koppels die samen bouwen. Plus de gratis financiële jaarplanning om mee te beginnen.

Financieel Jaarplan voor koppels

GRATIS GIDS

Financieel Jaarplan voor koppels

26 pagina's · PDF · Direct in je inbox

Ongeveer één mail per week. Uitschrijven kan onderaan elke mail.

MEER ARTIKELEN

Lees ook